Nieuwe pagina 1
Nieuwe pagina 1
Nieuwe pagina 1 advertentie Vliegend Museum Seppe Brussels Air Museum nederlandstransportmuseum.nl aerospacefacts.com tigerformation Stampe

Betty Miller en de PH-EDH
2015-05-03 / Arno Landewers

Betty Miller, geboren in 1926, had in 1952 haar vliegbrevet gehaald, haalde later ook een instructeurslicentie en richtte samen met haar echtgenoot een vliegschool op in Santa Monica in de Verenigde Staten. Piper zocht in de jaren '60 extra publiciteit met afleveringsvluchten over lange afstanden, waarmee zowel de betrouwbaarheid van de toestellen als de wereldfaam van het bedrijf werden benadrukt, en via een kennis kwam Miller in contact met Piper.

In 1963 leverde ze Piper PA-23-160 Apache N5107Y (later VH-AVU) af vanuit Oakland, Californië naar Brisbane in Australië. De vlucht werd gemaakt in 51 vlieguren en 38 minuten, waarbij tussenlandingen werden gemaakt op o.a. Honolulu (Hawaii) en Fuji. Betty Miller was hiermee de eerste vrouwelijke vlieger die het traject solo aflegde (en ook de eerste die non-stop Oakland-Hawaii had afgelegd), waarvoor ze uit handen van president Kennedy de FAA Gold Medal for Exceptional Service ontving. Lange-afstandsvlieger Max Conrad, die ook regelmatig voor Piper vloog, hielp bij de voorbereiding van de vlucht.


In april 1965 werd Betty Miller opnieuw gevraagd voor Piper een afleveringsvlucht te maken, nu over de Atlantische Oceaan naar Nederland. Het ging om de aflevering van een Piper PA-24-250 Comanche, die was aangeschaft door de NV Dentex, een textielfabrikant uit Nieuw-Vennep.

Op zondagmiddag 11 april 1965 arriveerde Betty Miller met de Comanche (met Amerikaanse registratie N8111P) op Schiphol. Het traject van Santa Monica naar de Azoren (de eilandengroep min of meer halverwege de Atlantische Oceaan) werd gevlogen in formatie met een door Max Conrad bestuurde Piper Apache, die naar Zuid-Afrika werd overgevlogen. Vanaf de Azoren ging het via Lissabon (Portugal), Salamanca (Spanje) en Parijs (Frankrijk) naar Schiphol. Totale vliegduur was 30 uur, waarvan 22 uur boven zee. Op Schiphol werd Miller opgewacht door de Dentex directie, KNVvL afdeling motorvliegen voorzitter Blaisse en een televisieploeg voor het journaal (die haar vroeg nog eens uit te stappen en te wuiven, wat ze gewillig deed).


Tien dagen later werd de Piper Comanche ingeschreven als PH-EDH, en het toestel vliegt, na ruim 50 jaar, nog steeds als PH-EDH. Eind 1968 werd de machine door Dentex verkocht aan Vroom's Technische Handelsonderneming. In 1977 en 1978 werd weinig gevlogen met de machine, en door langduring parkeren in de open lucht op Schiphol ontstonden problemen door corrosie aan het onderstel. Op 7 januari 1978 moest daarom een buiklanding worden gemaakt op Schiphol, omdat het onderstel niet meer in zijn geheel kon worden in- of uitgetrokken. Pas begin mei 1979 was de machine weer vliegklaar. Door het doorbranden van een elektrische motor moest in juni 1981 opnieuw een buiklanding worden gemaakt, wat gelukkig beperkte schade opleverde. In 1982 ging de PH-EDH over naar een particuliere eigenaar, die er tot in 2013 mee bleef vliegen. De huidige eigenaar woont in Luxemburg.

foto
foto: De PH-EDH in volle glorie. Het toestel vloog nog altijd in hetzelfde kleurenschema als waarmee het meer dan 50 jaar geleden uit de fabriek kwam. (foto: Arno Landewers, Rotterdam, juli 2008)


bronnen:
Avia mei 1965, Friese Koerier 12 april 1965, Nederlands Crash Archief (Herman Dekker).

Met dank aan Jan Willem de Wijn voor de inspiratie.